الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )

198

دقائق العلاج ( فارسي )

11 - روح الزاج نوع ديگر : زاج ( ظاهرا زاج سبز ) را مىكوبند و به اندازه نصف آن آجر سائيده مخلوط مىكنند و يك روز زيرش ( زير قرع ) آتش مىكنند تا كار تقطير تمام گردد و انبيق از دود زاج قرمز شود سپس ماده تقطير شده را دوباره با آتش ملايمى تقطير مىكنند تا آب آن تصعيد گردد و همين‌كه ماده‌اى كه تقطير مىشود ترش شد قرع را برميدارند و آنچه كه باقى مانده روح الزاج است . 12 - روح الملح : در پيش گذشت دواى باارزشى است كه تشنگى را مىنشاند و گندزدا است گوشت فاسد را بدون گزندگى و درد پاك مىكند و اگر سه مرتبه و در هربار سه قطره از آن را بياشامند بدن را از عفونت حفظ مىكند ادرارآور و صاف‌كننده خون است براى خوره و برص مفيد مىباشد در بيمارى استسقاء همراه با عرق افسنتين و هر روز بايد آشاميده شود و اگر با عرق مرزنجوش نوشيده شود براى بيماريهاى مغز سودبخش است و همراه با گلاب يا عرق گاو زبان يا عرق بادرنج قلب را تقويت مىكند و همراه با عرق نعناع اشتها را برميانگيزد و با عرق كاسنى براى بيماريهاى كبد سودمند است و براى امراض طحال بايد با آب خرفه نوشيده شود و اگر بر زخم طاعونى ماليده شود سميت را بخارج مىكشاند و اگر براى اين بيمارى نوشيده شود سميت آن را جذب كرده و عرق مىآورد ، براى تبهاى عرقى نيز مفيد است و اگر با آب كافور خورده شود سنگ كليه و مثانه را دفع كرده و اين دو اندام را نيرو مىبخشد كه بايد با آبها ( عرقهاى ) مناسبى خورده شود كرمها را همراه با عرق بومادران مىكشد و ماليدنش براى بيمارى فتق تازه مفيد است و بايد چند مرتبه براى اين درمان از آن بخورند . براى قولنج و تبهاى مزمن همراه با چيزهاى مناسب مفيد است يرقان را در مدت يك هفته بهبود مىبخشد و براى